11 Mart 2014 Salı

Eski Meclisler




Ankara'daki diğer uğrak noktamız eski meclis binaları. Ulus Meydanı'na yakın konumlanmış bu binalar millet meclisi olmasının yanında Cumhuriyet öncesi ve sonrası çeşitli amaçlarla kullanılmışlar, günümüzde ise Cumhuriyet dönemini anlatan birer müze olarak hizmet veriyorlar. Cumhuriyet Müzesi yani 2. Türkiye Büyük Millet Meclisi'nden müze ziyaretlerine başlıyoruz. Yeniden eskiye doğru. Bu meclis 1924 yılında yani Cumhuriyet'in ilanından sonra açıldığı için Cumhuriyet Müzesi olarak biliniyor.


1. meclis milletvekili sayısının artması ve genel ihtiyaçları karşılayamaması yüzünden boşaltılarak yerini 2. meclise bırakmış. Bu meclis 1924 yılından 1960 yılına kadar Türkiye devletine meclis olarak hizmet vermiş. Yani 3 cumhurbaşkanı eskitmiş. Atatürk, İnönü ve Celal Bayar.


Müze, 3 cumhurbaşkanına ait şahsi eşyaların sergilendiği odaları ihtiva ediyor. Ayrıca başbakan ve cumhurbaşkanı odaları da dönemin özelliklerini yansıtıyor. Bu mecliste bir çok karar ve inkilaplar oylanmış. Bunlardan biri de Türk harf inkilabı. Arap Alfabesi yerini Latin Alfabesi'ne bırakıyor. Yani Türkiye yönünü doğudan batıya çeviriyor.


Mustafa Kemal'in 36 buçuk saat süren nutuğu bu salonda yankılanmış. 








Gelelim 1. meclise. Buranın adı da Kurtuluş Savaşı Müzesi. Hacı Bayram Veli camisinde kılınan cuma namazı sonrası 23 Nisan 1920 yılında açılan ilk meclis. İçerisinde fotoğraf çekmek yasak olduğu için görüntü paylaşamıyoruz. Bizim dikkatimizi çeken tüm yazıların eski alfabe ile yazılmış olmasıydı. Yine odalar dönemine uygun muhafaza edilmiş. Bakanlar kurulu odası, başkan odası ve kurul odası binanın görülesi önemli bölümlerinden. 

115 temsilci ile açılan ilk meclisin ilk açılış konuşmasını ise Meclis Başkalığı'na seçilen en yaşlı üye Sinop Mebusu Şerif Bey gerçekleştirmiştir. Yaptığı konuşma şöyledir.
"Saygıdeğer hazır bulunanlar;
Hilafet ve hükümet merkezinin geçici kaydıyla yabancı kuvvetler tarafından işgal edildiği, bağımsızlığın her bakımdan kısıtlandığı bilinmektedir. Bu vaziyette baş eğmek, milletimizin kendisine teklif edilen yabancı esaretini kabul etmesi demektir. Ancak tam bağımsızlık ile yaşamak kararlılığında olan ezelden beri hür ve bağımsız yaşayan milletimiz bu esaretini kesin ve kararlı bir biçimde reddetmiş ve derhal vekillerini toplamaya başlayarak yüce Meclisini vücuda getirmiştir. Bu yüce Meclisin reisi sıfatıyla ve Allah'ın yardımıyla milletimizin iç ve dış tam bağımsızlığı dahilinde, geleceğini bizzat düzenleyerek ve bütün dünyaya ilan ederek Millet Meclisini açıyorum."


Başkent Ankara'nın eski meclisleri işte bunlar. Bu 2 meclis arasında görüntü olarak dışarıdan çok benzerlikler var. Yapı olarak oldukça benzer olan bu 2 meclisin içi ve içerisinde konuşulanlar ve konuşanlar için aynı benzerliği söylemek zor olacaktır. 

0 comments :

Yorum Gönder

Comments